Voor degenen die de situatie niet goed kennen even in een notendop:

In de loop van 2018 werd steeds duidelijker dat er langs het kanaal Almelo-de Haandrik niet enkele woningen waren verzakt en veel schade kregen, maar enkele honderden. Inmiddels staat de teller op ongeveer op 440 gemelde schade-situaties. De schades variëren van een enkele scheur in een wand of vloer tot complete verzakkingen van vloeren. Zelfs hebben tot nu toe zes gezinnen tijdelijk andere woonruimte gekregen omdat het onveilig was om in hun huis te blijven.

Sinds 2019 is er in het gebied een bewonersstichting ‘Kant nog Wal’ die de meeste gedupeerden verbindt en vertegenwoordigt bij het vele overleg wat sinds 2019 plaatsvindt. Aangezien de provincie Overijssel eigenaar is van het kanaal is zij het uitvoerend en beleidsbepalend orgaan dat (mede namens Waterschap Vechtstromen en de gemeentes Twenterand, Hellendoorn, Ommen en Hardenberg) voor de bewoners de zaken dient te regelen.

Ik benoem onze visie op de problemen vanuit een viertal thema’s.

 

Dichtbij de bewoners:

Een eerste vereiste aan het beleid vinden wij dat de provincie zich dichtbij de bewoners moet laten zien. Voor de gedupeerden is het provinciehuis in Zwolle letterlijk en figuurlijk ver weg. Daarin staan we gelukkig niet alleen, maar de wijze waarop de provincie hieraan gestalte geeft vinden wij bepaald niet optimaal. De afgelopen tijd hebben we te vaak van gedupeerde bewoners gehoord dat ze weer met een andere ‘zaakwaarnemer’ te maken hadden. Of het komt dat ook de provinciale contactpersonen, die dus ‘zaakwaarnemers’ worden genoemd, zelf ook emotioneel / psychisch problemen hebben met de aangetroffen problematiek is ons niet bekend. We stellen in ieder geval vast dat het voor de bewoners niet gelukkig is dat ze met te vaak wisselende functionarissen te maken hebben: in onze debatbijdragen hebben we hier dan ook regelmatig op gewezen. In de meeste gevallen waar fysiek en/of psychisch bij de gedupeerden problemen ontstaan, wordt (zover wij weten) wel verwezen naar andere hulp.



Op afstand:

Als politiek is het best een moeilijke situatie, want enerzijds heb je je gezonde afstand nodig om een schaderegeling, onderzoeken en dergelijke goed te regelen, terwijl je anderzijds je in het gebied moet tonen om ook de politiek wat dichterbij te laten zijn voor de bewoners. In de gemeentes Hardenberg, Hellendoorn en Twenterand zit GroenLinks in de gemeenteraad, waardoor we ook via hen wat 'dichter bij het kanaal' zitten.

De eerste schaderegeling is inmiddels ‘overruled’ door betere regelingen doordat wij, als GroenLinks, veelal samen met andere partijen, ons beriepen op de toezegging van het provinciaal bestuur dat er ruimhartig zou worden vergoed. De ervaring leert echter dat wij de vinger aan de pols zullen moeten houden, want het lijkt soms toch wel dat, als het mogelijk is, er toch weer voor een beperkte schadevergoeding wordt gekozen. Ook de komende tijd, waarin schade-experts aan het werk blijven, maar er ook contra-expertises aan de orde zijn, zullen wij ons gezicht (al is het voor een luisterend oor!) moeten laten zien. De afstand Zwolle-Twenterand is bijna 50 km., maar wij zullen moeten pogen om die afstand voelbaar te verkleinen…….



Ondersteuning

Zoals hiervoor al beschreven kan een redelijke schadevergoeding om het leed in het gedupeerde gebied helpen, maar schade regelen is wat anders dan schadeloos stellen. Dat laatste vinden wij nog echt niet aan de orde. Om meer rechten voor de mensen te regelen hadden wij (samen met de PvdA) een voorstel ingediend om speciaal voor deze trieste situatie een ombudsfunctionaris namens de provincie beschikbaar te stellen. Helaas is dat, ondanks dat dit voorstel destijds is aangenomen en er gesprekken over de uitvoering hiervan plaatsvonden, nog steeds niet uitgevoerd. Naast het recht op een contra-expertise leek een ombudsfunctionaris ons en de PvdA een goed instrument ter ondersteuning en objectivering van de uitvoering van de afgesproken regelingen. Vooralsnog willen wij vasthouden aan de uitvoering van dit aangenomen voorstel.

Uiteraard is dit niet het enige instrument dat beschikbaar is, want de Stichting ‘Kant nog Wal’ is hierin ook continue actief: zij hebben veel en intensief contact met de gedupeerden. Ik heb hier veel bewondering voor!! In de vorige alinea noemde ik het huidige provinciale instrumentarium en onze rol hierin ook al. Inmiddels is kortgeleden het telefonische en fysieke spreekuur in het gebied, ondanks Corona, weer heropend en dat is ook positief.



Toekomst

Op de korte termijn, mede door de rapportages van dhr. Stefan van Baars, zullen er (uitgebreider dan eerst beoogd) onderzoeken naar het ‘faalmechanisme en piping’ gaan plaatsvinden. Daarover ontvingen wij recent een brief van het provinciaal bestuur. Het onderzoek had als basis een voorstel dat mede door ons als GroenLinks was ingediend, maar is uitgebreid naar aanleiding van de drie onderzoeksrapporten van dhr. Van Baars. Het onderzoek zal worden begeleid door een commissie met diverse deskundigen. De heren van Baars en Kok (van adviesbureau Deltares) zullen tijdens het onderzoek adviseren. Uiteindelijk zal daar een ‘advies aan de provincie uit komen voor de aanpak naar aanleiding van de resultaten van het onderzoek’. Eind juli zijn, als niets tegenvalt, de resultaten van het verdiepingsonderzoek te verwachten, maar zo nodig zullen wij ook tussentijds worden geïnformeerd. Voor de verdere toekomst, oftewel tijdens de tweede fase van herstel van het gebied, is ook beleid in ontwikkeling. Op 1 juli 2020 is namelijk de ‘motie Slingerland e.a.’ aangenomen en die behelst het inrichten van een fonds ten behoeve van een ‘participatief, gebiedsgericht en toekomstbestendig Ontwikkelingsplan voor het betrokken gebied’ in te richten. De eerste gesprekken daarvoor hebben vorig jaar al plaatsgevonden en worden in de zomer waarschijnlijk voortgezet. De reden hiervoor is dat de eerste fase (schade-afhandeling en dergelijke) veel langer gaat duren dan eerder gedacht.